AKTYALITE

1ye desanm 2024, Jounen Mondyal Kont SIDA selebre atravè lemond, se yon okazyon pou montre sipò pou moun ki viv ak VIH, e pou rann omaj a plis pase 42 milyon moun ki pèdi lavi yo akòz maladi a. Tèm jounen sa a, "Suivons le chemin des droits", envite tout moun pou yo soutni dwa moun ki afekte pa VIH, pandan y ap kontinye batay kont stigmatizasyon ak diskriminasyon. Li raple nou ke menas VIH la toujou egziste epi li kontinye afekte anpil kominote nan tout mond lan. Nan peyi Hayti, gen anviwon 150,000 moun ki viv ak VIH, e majorite yo ap suiv tretman antirretroviral. Malgre pwogrè sa yo, peyi a ap fè fas ak anpil defi nan kontwòl epi prevansyon maladi a. Stigmatizasyon kont moun ki gen VIH rete yon gwo baryè, sa ki fè ke anpil moun nan peyi a toujou ap ezite pou yo chèche swen ...

Dimanch 24 novanm, Lapolis Nasyonal Ayiti te lanse yon operasyon fò kont gang Barbecue nan fief li, nan Ba Delmas. Dapre sous ki sòti nan Lapolis, plizyè manm gang lan tonbe pandan operasyon an, men yon bilan ofisyèl poko disponib. Operasyon an te fèt nan yon atmosfè tansyon ak echanj kout bal ant fòs lapolis yo ak bandi yo. Moun nan zòn nan temwaye de sèn ki te sanble ak konfli, kote plizyè sivivan ap chache pwoteksyon pandan batay la. Chef gang Barbecue, ki se youn nan kriminèl ki pi chèche nan peyi a, se yon moun ki gen gwo enfliyans nan kèk katye nan Pòtoprens. Li te vin tounen yon sijè rechèch enpòtan pou Lapolis, ki ap fè fas ak yon kriz sekirite grav kote gang yo gen kontwòl sou anpil zòn. Malgre entèvansyon sa a, Lapolis poko bay plis detay sou kantite moun ki ...

Samdi 24 novanm 2024, yon operasyon lapolis fèt nan zòn Kenscoff ki abouti ak eliminasyon kat (4) moun lapolis dekri kòm bandi, dapre yon deklarasyon ofisyèl Lapolis Nasyonal d Ayiti (PNH). Pandan operasyon an, gen echanj kout zam ki fèt, ki lakoz moun sa yo pèdi lavi yo. Lapolis fè konnen operasyon an pèmèt yo konfiske de (2) zam ak yon machin bandi yo t ap sèvi pou fè zak malonèt yo. Sepandan, otorite yo poko bay okenn enfòmasyon sou idantite moun ki mouri yo, ni sou rezo kriminèl yo ta fè pati.

Pandan dènye reyinyon Konsèy Sekirite Nasyonzini an, Lachin ak Larisi te reyafime opozisyon yo kont deplwaman yon fòs pou lapè an Ayiti. Dapre de gwo peyi sa yo, kondisyon ki nesesè pou yon misyon konsa pa reyini. Reprezantan Larisi yo kwè ke kriz la an Ayiti sòti sitou nan pwoblèm gouvènans, ke se yon solisyon entènen sèlman ki ka rezoud li. Lachin, nan lòt men an, ap defann yon apwòch lokal ak konsansyèl, li kwè ke yon entèvansyon etranjè ta ka agrave tansyon yo e divize peyi a plis toujou. Pozisyon sa a bloke nenpòt avanse sou dosye a, malgre apèl prese prese plizyè manm Konsèy Sekirite a, tankou Etazini ak Lafrans, ki konsidere yon entèvansyon entènasyonal kòm endispansab pou frennen vyolans lan ak efondreman enstitisyon ayisyen yo. Pandan tan sa, sitiyasyon an Ayi...

Nan yon move tan ki pa fasil pou Ayiti, Larisi ak Lachin, ki souvan kont inisyativ peyi oksidantal yo, pran yon pozisyon ki fè anpil moun sezi. Yo montre yo favorab pou yon pwopozisyon Etazini ak Ekwatè fè, ki gen pou objektif transfòme Misyon Sekirite ak Stabilite an Ayiti (MSSM) an yon Misyon Lapè Nasyonzini ap dirije. Konsèy Sekirite Nasyonzini ap reyini mèkredi sa a pou diskite sou pwojè sa a ki gen anpil enpòtans.Dapre yon diplomat ayisyen, gen plizyè faktè ki eksplike ouvèti sa a. Youn nan rezon prensipal yo se yon ensidan resan kote kèk avyon komèsyal ameriken sibi atak pandan yo t ap travèse espas ayeryen ayisyen an. Ensidan sa a, ansanm ak vyolans ki ap vin pi grav chak jou nan Pòtoprens, fè sitiyasyon an vin pi ijan epi mete presyon sou kominote en...

Antoine Michon, anbasadè Lafrans ann Ayiti, voye yon mesaj kondoleyans ak sipò bay viktim vyolans gang ame yo nan kapital peyi a. Mesaj sa a, pibliye sou kont X li, reflete gwo enkyetid sou kriz imanitè a ki ap detwi peyi a, espesyalman nan zòn Pòtoprens. Nan mesaj li a, Michon eksprime solidarite li avèk milye Ayisyen ki oblije kite kay yo akoz konfli vyolan yo. "Panse pou milye moun ki fòse kite kay yo. Tout sipò pou PNH, FADH ak MMAS ki ap lite ak kriminèl yo ak kouraj," se sa li ekri. Diplomat la mete aksan sou efò otorite ayisyen yo, espesyalman Polis Nasyonal d'Ayiti (PNH), Fòs Arme d'Ayiti (FADH) ak Misyon Miltinasyonal la (MMAS), ki ap lite san pran souf kont gwoup kriminèl ki plonje kapital la nan laterè. Se yon jès solidarite ki montre angajman Lafrans nan si...

Nan yon lèt ki te voye bay Prezidan Konsey Prezidansyel Tranzisyon an, Leslie Voltaire, Kolektif 30 Janvye fè konnen ke yo vle diskite sou modalite ranplasman reprezantan yo nan Konsey Prezidansyel Tranzisyon (KPT). Kolektif la eksprime volonte li pou chanje Edgard Leblanc Fils nan pozisyon sa a, men li soulve ke pa gen okenn mekanis klè pou ranplase yon konseye prezidansyèl. Se sa k fè, inisyativ pati EDE ansanm ak akò 21 desanm nan pou ranplase reprezantan yo nan KPT, pa janm rive jwenn yon rezilta konkrè.

Nan yon desizyon enpòtan, Konsèy Prezidansyèl Transisyon an (KPT) chwazi Alix Didier Fils-Aimé pou ranpli pòs Premye Minis, ak soutyen uit nan nèf manm Konsèy la. Nominasyon sa pibliye nan Monitè. Sa fèt pandan Ayiti ap travèse yon peryòd enstabilite, ki make pa yon sitiyasyon sekirite kritik ak kondisyon ekonomik difisil. Lè yo remèt direksyon gouvènman an bay Alix Didier Fils-Aimé, CPT a ap chèche pote yon espoa pou yon renouvèlman. Transisyon CPT a vize mete baz pou yon sistèm politik ki pi solid ak yon Leta ki reponn ak enkyetid sitwayen yo. Desizyon pou nonmen Fils-Aimé te pran avèk apwobasyon majorite manm yo, ki montre yon volonte pou gen konvèjans nan sèn politik ayisyen an. Malgre yon sèl manm pa t siyen arete a, soutyen sa ki prèske inanim nan montre konfyans yo mete nan Fi...

Tansyon an ap ogmante ant Prezidans lan ak Primati a. Nan yon lèt li voye bay Leslie Voltaire, chèf gouvènman an, Garry Conille, mande pou yo mete sou kote twa konseye ki enplike nan eskandal koripsyon nan Bank Nasyonal Kredi a. Nan lèt li a, Garry Conille ensiste pou Leslie Voltaire pran "tout mezi nesesè" pou retire moun sa yo ki enplike nan koripsyon an. Anplis demann sa a, Conille fè konnen li kont nenpòt chanjman nan ministè yo san yo pa fè yon evalyasyon espesifik sou minis ki deja an plas yo. Batay ant Prezidans lan ak Primati a ta ka redefini rapò fòs yo ant de enstitisyon sa yo. Lè Conille pran pozisyon kont yon chanjman prese-prese epi mande pou mete konseye ki enplike nan eskandal BNC a sou kote, li ka gen yon enpak sou jan de rapò sa yo ap devlope.

Vil Jérémie nan lapenn pou lanmò Maurice Léonce, dwayen pwezi nan Grandans, ki mouri aswè a lakay li a laj 103 lane. Mesye sa a, ki te sèvi ak plim li pou chante bèlte tè kote l te fèt ak tradisyon rejyon li a, kite yon eritaj literè ki ranpli ak pwofondè ak pasyon. Li fèt Jérémie, Maurice Léonce te kòmanse ekri depi jenès li, jwenn nan pwezi yon mwayen pou eksprime lanmou li pou Grandans. Men se sèlman an 2022, a laj 101 an, li te pibliye premye liv li, Pwezi Grandans, yon omaj pou peyizaj, istwa ak moun nan rejyon sa li te renmen anpil la. Vè senp ak otantik li yo te touche anpil lektè epi ede fè moun dekouvri richès kiltirèl Grandans.